أَعُوذُ بِاللَّهِ مِنَ الشَّيْطَانِ الرَّجِيمِ بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِيمِ

Türkçe deyim

arkada kalmak

2) değerce ileride olanların arkasında kalmak, ileri gidememek.

Kaynak: Atasözleri ve Deyimler Sözlüğü

Kur’an’daki yeri

Her çizgi bir sure; kırmızı çizgiler deyimin geçtiği sureler.

1 · Fatiha 114 · Nas
  • 7 Araf 83–84
  • 15 Hicir 56–60
  • 26 Şuara 169–171
  • 27 Nemil 57–58
  • 29 Ankebut 31–33
  • 37 Saffat 135

Deyimin geçtiği ayetler

Deyimin karşılığı Arapça metinde ve mealde kırmızı mürekkeple işaretlidir. Soluk ayetler bağlam içindir.

7/Araf-83

فَاَنْجَيْنَاهُ وَاَهْلَهُٓ اِلَّا امْرَاَتَهُۘ كَانَتْ مِنَ الْغَابِر۪ينَ

Biz de onu ve hanımı hariç aile fertlerini kurtardık çünkü hanımı arkada kalanlardandı.

7/Araf-84

bağlam

وَاَمْطَرْنَا عَلَيْهِمْ مَطَراًۜ فَانْظُرْ كَيْفَ كَانَ عَاقِبَةُ الْمُجْرِم۪ينَ۟

Üzerlerine şiddetli bir yağmur yağdırdık. Bak, mücrimlerin sonu nasıl oldu?

15/Hicir-56

bağlam

قَالَ وَمَنْ يَقْنَطُ مِنْ رَحْمَةِ رَبِّه۪ٓ اِلَّا الضَّٓالُّونَ

(İbrahim) “Zaten dalalete düşenlerden başka Rabb'inin rahmetinden kim umut keser?” dedi.

15/Hicir-57

bağlam

قَالَ فَمَا خَطْبُكُمْ اَيُّهَا الْمُرْسَلُونَ

Dedi ki “Ey elçiler! (Bundan başka) bir diyeceğiniz var mı?

15/Hicir-58

bağlam

قَالُٓوا اِنَّٓا اُرْسِلْـنَٓا اِلٰى قَوْمٍ مُجْرِم۪ينَۙ

Biz kabahat işleyen bir kavme gönderildik, dediler.

15/Hicir-59

bağlam

اِلَّٓا اٰلَ لُوطٍۜ اِنَّا لَمُنَجُّوهُمْ اَجْمَع۪ينَۙ

Ancak Lut ailesi başka… Biz onların hepsini kurtaracağız.

15/Hicir-60

اِلَّا امْرَاَتَهُ قَدَّرْنَٓاۙ اِنَّهَا لَمِنَ الْغَابِر۪ينَ۟

Karısı hariç… Biz onun (karısının) arkada kalanlardan olmasını takdir ettik.

26/Şuara-169

bağlam

رَبِّ نَجِّن۪ي وَاَهْل۪ي مِمَّا يَعْمَلُونَ

Rabb’im, beni ve ehlimi bunların yaptıklarından kurtar."

26/Şuara-170

bağlam

فَنَجَّيْنَاهُ وَاَهْلَـهُٓ اَجْمَع۪ينَۙ

Bunun üzerine onu ve bütün ehlini kurtardık.

26/Şuara-171

اِلَّا عَجُوزاً فِي الْغَابِر۪ينَۚ

Yalnız arkada kalıp dökülenlerden olan o yaşlı hanımı hariç.

27/Nemil-57

فَاَنْجَيْنَاهُ وَاَهْلَـهُٓ اِلَّا امْرَاَتَهُۘ قَدَّرْنَاهَا مِنَ الْغَابِر۪ينَ

Biz de onu ve karısı hariç ailesini kurtardık. Onun arkada kalanlardan olmasını takdir ettik.

27/Nemil-58

bağlam

وَاَمْطَرْنَا عَلَيْهِمْ مَطَراًۚ فَسَٓاءَ مَطَرُ الْمُنْذَر۪ينَ۟

Üzerlerine (taştan) bir yağmur yağdırdık. Uyarılanların yağmuru ne kötü!

29/Ankebut-31

bağlam

وَلَمَّا جَٓاءَتْ رُسُلُـنَٓا اِبْرٰه۪يمَ بِالْبُشْرٰىۙ قَالُٓوا اِنَّا مُهْلِكُٓوا اَهْلِ هٰذِهِ الْقَرْيَةِۚ اِنَّ اَهْلَهَا كَانُوا ظَالِم۪ينَۚ

Elçilerimiz İbrahim’e müjdeyi getirdiklerinde: “Biz şu şehrin halkını helak edeceğiz. Çünkü oranın halkı zalimdir.” dediler.

29/Ankebut-32

قَالَ اِنَّ ف۪يهَا لُـوطاًۜ قَالُوا نَحْنُ اَعْلَمُ بِمَنْ ف۪يهَاۘ لَنُنَجِّيَنَّهُ وَاَهْلَـهُٓ اِلَّا امْرَاَتَهُۘ كَانَتْ مِنَ الْغَابِر۪ينَ

Dedi ki 'Onun içinde Lut da vardır.' Dediler ki 'Onun içinde kimin olduğunu biz daha iyi biliriz. Kendi karısı dışında, onu ve ailesini muhakkak kurtaracağız. O (karısı) arkada kalacak olanlardandır.'

29/Ankebut-33

وَلَمَّٓا اَنْ جَٓاءَتْ رُسُلُنَا لُـوطاً س۪ٓيءَ بِهِمْ وَضَـاقَ بِهِمْ ذَرْعاً وَقَالُوا لَا تَخَفْ وَلَا تَحْزَنْ۠ اِنَّا مُنَجُّوكَ وَاَهْلَكَ اِلَّا امْرَاَتَكَ كَانَتْ مِنَ الْغَابِر۪ينَ

Elçilerimiz Lut'a gelince (Lut) onlardan dolayı kötü oldu (fenalaştı) ve onlardan dolayı (onun) canı sıkıldı. Ona “Korkma, tasalanma! Çünkü biz seni de aileni de kurtaracağız. Sadece arkada kalacaklar arasında bulunan karın müstesna, dediler.

37/Saffat-135

اِلَّا عَجُوزاً فِي الْغَابِر۪ينَ

Yalnız arkada kalan yaşlı bir kadın hariç.

Bu sayfa yardımcı oldu mu?

Geri bildiriminiz için teşekkürler.

Güncelleme: 26 Haziran 2026 Paylaş: