أَعُوذُ بِاللَّهِ مِنَ الشَّيْطَانِ الرَّجِيمِ بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِيمِ

Türkçe deyim

(birini) rezil etmek

isteyerek veya istemeyerek birini çok utanacak güç bir duruma sokmak.

Kaynak: Atasözleri ve Deyimler Sözlüğü

Kur’an’daki yeri

Her çizgi bir sure; kırmızı çizgiler deyimin geçtiği sureler.

1 · Fatiha 114 · Nas
  • 3 Aliimran 192, 194
  • 9 Tevbe 1–3, 14
  • 11 Hud 39, 78, 93
  • 15 Hicir 69
  • 16 Nahıl 27
  • 26 Şuara 87
  • 39 Zümer 39–40
  • 41 Fussilet 16
  • 59 Haşir 5

Deyimin geçtiği ayetler

Deyimin karşılığı Arapça metinde ve mealde kırmızı mürekkeple işaretlidir. Soluk ayetler bağlam içindir.

3/Aliimran-192

رَبَّنَٓا اِنَّكَ مَنْ تُدْخِلِ النَّارَ فَقَدْ اَخْزَيْتَهُۜ وَمَا لِلظَّالِم۪ينَ مِنْ اَنْصَارٍ

Ey Rabbimiz! Sen, kimi cehenneme atarsan artık onu rezil etmişsindir. Zalimlerin de yardımcıları hiç yoktur.

3/Aliimran-194

رَبَّنَا وَاٰتِنَا مَا وَعَدْتَنَا عَلٰى رُسُلِكَ وَلَا تُخْزِنَا يَوْمَ الْقِيٰمَةِۜ اِنَّكَ لَا تُخْلِفُ الْم۪يعَادَ

"Rabb'imiz! Elçilerine söz verdiklerini bize ver. Kıyamet gününde de bizi rezil etme. Sen, kuşkusuz sözünden dönmezsin."

9/Tevbe-1

bağlam

بَرَٓاءَةٌ مِنَ اللّٰهِ وَرَسُولِه۪ٓ اِلَى الَّذ۪ينَ عَاهَدْتُمْ مِنَ الْمُشْرِك۪ينَۜ

Allah ve Resul’ünden, kendileriyle antlaşmayı imza ettiğiniz müşriklere kesin bir uyarıdır:

9/Tevbe-2

فَس۪يحُوا فِي الْاَرْضِ اَرْبَعَةَ اَشْهُرٍ وَاعْلَمُٓوا اَنَّكُمْ غَيْرُ مُعْجِزِي اللّٰهِۙ وَاَنَّ اللّٰهَ مُخْزِي الْكَافِر۪ينَ

(Ey müşrikler!) Yeryüzünde dört ay daha dolaşın ve bilin ki Allah'ı acze düşüremezsiniz. Allah kâfirleri rezil edecektir.

9/Tevbe-3

bağlam

وَاَذَانٌ مِنَ اللّٰهِ وَرَسُولِه۪ٓ اِلَى النَّاسِ يَوْمَ الْحَجِّ الْاَكْبَرِ اَنَّ اللّٰهَ بَر۪ٓيءٌ مِنَ الْمُشْرِك۪ينَۙ وَرَسُولُهُۜ فَاِنْ تُبْتُمْ فَهُوَ خَيْرٌ لَكُمْۚ وَاِنْ تَوَلَّيْتُمْ فَاعْلَمُٓوا اَنَّكُمْ غَيْرُ مُعْجِزِي اللّٰهِۜ وَبَشِّرِ الَّذ۪ينَ كَفَرُوا بِعَذَابٍ اَل۪يمٍۙ

Ve Büyük Hac Günü, Allah'tan ve Rasul’ünden insanlara bir duyuru: Allah, şirk koşanlardan kesinlikle uzaktır, onun Rasulü de… Eğer tövbe ederseniz bu sizin için daha hayırlıdır; yok eğer (küfre) dönerseniz bilin ki Allah'ı acze düşüremezsiniz. Görmezlikten gelenlere (kâfirlere), can yakıcı bir azap için müjde ver.

9/Tevbe-14

قَاتِلُوهُمْ يُعَذِّبْهُمُ اللّٰهُ بِاَيْد۪يكُمْ وَيُخْزِهِمْ وَيَنْصُرْكُمْ عَلَيْهِمْ وَيَشْفِ صُدُورَ قَوْمٍ مُؤْمِن۪ينَۙ

"Onlarla çarpışınız. Allah, onlara sizin ellerinizle azap çektirsin. Onları rezil etsin ve onlara karşı size yardımda bulunsun. Mü'minler topluluğunun sadrına şifa versin."

11/Hud-39

فَسَوْفَ تَعْلَمُونَۙ مَنْ يَأْت۪يهِ عَذَابٌ يُخْز۪يهِ وَيَحِلُّ عَلَيْهِ عَذَابٌ مُق۪يمٌ

“Yakında öğreneceksiniz: Rezil edici azap kime gelecek ve (ahirette) sürekli azap kimin başını yakacak?”

11/Hud-78

وَجَٓاءَهُ قَوْمُهُ يُهْرَعُونَ اِلَيْهِ وَمِنْ قَبْلُ كَانُوا يَعْمَلُونَ السَّيِّـَٔاتِۜ قَالَ يَا قَوْمِ هٰٓؤُ۬لَٓاءِ بَنَات۪ي هُنَّ اَطْهَرُ لَكُمْ فَاتَّقُوا اللّٰهَ وَلَا تُخْزُونِ ف۪ي ضَيْف۪يۜ اَلَيْسَ مِنْكُمْ رَجُلٌ رَش۪يدٌ

Kavmi de koşarak ona geldi. Daha önce de kötü işler işliyorlardı. (Lut) "Ey kavmim! Şunlar kızlarım; onlar sizin için daha temizdir. Allah'tan korkun ve konuklarım arasında beni rezil etmeyin. İçinizde rüşdünü ispat etmiş adam yok mudur?" dedi.

11/Hud-93

وَيَا قَوْمِ اعْمَلُوا عَلٰى مَكَانَتِكُمْ اِنّ۪ي عَامِلٌۜ سَوْفَ تَعْلَمُونَۙ مَنْ يَأْت۪يهِ عَذَابٌ يُخْز۪يهِ وَمَنْ هُوَ كَاذِبٌۜ وَارْتَقِبُٓوا اِنّ۪ي مَعَكُمْ رَق۪يبٌ

(Şuayb as.) “Ey kavmim! Elinizden geleni ardınıza koymayın! Ben de yaparım! Yakında öğreneceksiniz: Rezil edici azabın kime geleceğini ve yalan atanın kim olduğunu… Bekleyin! Ben de sizinle beraber beklemekteyim.”

15/Hicir-69

وَاتَّقُوا اللّٰهَ وَلَا تُخْزُونِ

Allah’tan sakının, beni rezil etmeyin

16/Nahıl-27

ثُمَّ يَوْمَ الْقِيٰمَةِ يُخْز۪يهِمْ وَيَقُولُ اَيْنَ شُرَكَٓاءِيَ الَّذ۪ينَ كُنْتُمْ تُشَٓاقُّونَ ف۪يهِمْۜ قَالَ الَّذ۪ينَ اُو۫تُوا الْعِلْمَ اِنَّ الْخِزْيَ الْيَوْمَ وَالسُّٓوءَ عَلَى الْكَافِر۪ينَۙ

Sonra kıyamet gününde (Allah), onları rezil eder ve şöyle der: “Kendileri hakkında (mü’minlerle) ayrı düştüğünüz ortaklarım nerede kaldı?” Kendilerine ilim verilmiş olanlar da “Bugün rezillik ve kötülük kesinlikle kâfirleredir.” derler.

26/Şuara-87

وَلَا تُخْزِن۪ي يَوْمَ يُبْعَثُونَۙ

“(İnsanların) diriltilecekleri gün beni rezil etme!”

39/Zümer-39

bağlam

قُلْ يَا قَوْمِ اعْمَلُوا عَلٰى مَكَانَتِكُمْ اِنّ۪ي عَامِلٌۚ فَسَوْفَ تَعْلَمُونَۙ

Şöyle de: “Ey kavmim! Elinizden geleni ardınıza koymayın! Ben de yaparım! Yakında öğreneceksiniz:

39/Zümer-40

مَنْ يَأْت۪يهِ عَذَابٌ يُخْز۪يهِ وَيَحِلُّ عَلَيْهِ عَذَابٌ مُق۪يمٌ

Rezil edici azap kime gelecek ve (ahirette) sürekli azap kimin başını yakacak?”

41/Fussilet-16

فَاَرْسَلْنَا عَلَيْهِمْ ر۪يحاً صَرْصَراً ف۪ٓي اَيَّامٍ نَحِسَاتٍ لِنُذ۪يقَهُمْ عَذَابَ الْخِزْيِ فِي الْحَيٰوةِ الدُّنْيَاۜ وَلَعَذَابُ الْاٰخِرَةِ اَخْزٰى وَهُمْ لَا يُنْصَرُونَ

Biz de onlara dünya hayatında zillet azabını tattırmak için o kara günlerde üzerlerine dondurucu bir rüzgâr gönderdik. Ahiret azabı elbette daha rezil edicidir. Onlara yardımda da bulunulmaz.

59/Haşir-5

مَا قَطَعْتُمْ مِنْ ل۪ينَةٍ اَوْ تَرَكْتُمُوهَا قَٓائِمَةً عَلٰٓى اُصُولِهَا فَبِاِذْنِ اللّٰهِ وَلِيُخْزِيَ الْفَاسِق۪ينَ

Hurma ağaçlarından her neyi kesmişseniz veya kökleri üzerinde dimdik bırakmışsanız (bu) Allah'ın izniyledir ve yoldan çıkanları rezil etmesi içindir.

Bu sayfa yardımcı oldu mu?

Geri bildiriminiz için teşekkürler.

Güncelleme: 6 Mayıs 2026 Paylaş: