أَعُوذُ بِاللَّهِ مِنَ الشَّيْطَانِ الرَّجِيمِ بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِيمِ

Türkçe deyim

can yakmak

1) zulmetmek, eziyet etmek;

Kaynak: Atasözleri ve Deyimler Sözlüğü

Kur’an’daki yeri

Her çizgi bir sure; kırmızı çizgiler deyimin geçtiği sureler.

1 · Fatiha 114 · Nas
  • 2 Bakara 10, 104–105
  • 3 Aliimran 21, 77
  • 4 Nisa 18, 161, 173
  • 9 Tevbe 34, 79
  • 10 Yunus 96–97
  • 15 Hicir 50
  • 16 Nahıl 117
  • 17 İsra 9–10
  • 22 Hac 24–25
  • 31 Lokman 6–7
  • 33 Ahzap 8
  • 34 Sebe 5
  • 37 Saffat 38–39
  • 42 Şûra 42–43
  • 46 Ahkaf 31–32
  • 48 Fetih 25
  • 59 Haşir 15–17
  • 61 Saf 10–13
  • 73 Müzzemmil 12–13
  • 76 İnsan 28–31
  • 84 İnşikak 23–24

Deyimin geçtiği ayetler

Deyimin karşılığı Arapça metinde ve mealde kırmızı mürekkeple işaretlidir. Soluk ayetler bağlam içindir.

2/Bakara-10

ف۪ي قُلُوبِهِمْ مَرَضٌۙ فَزَادَهُمُ اللّٰهُ مَرَضاًۚ وَلَهُمْ عَذَابٌ اَل۪يمٌۙ بِمَا كَانُوا يَكْذِبُونَ

Onlar, kalplerinde gizli din (maraz) taşırlar. Allah da onların bu marazını artırmıştır. Yalanlamalarından dolayı da onlar için can yakıcı bir azap vardır.

2/Bakara-104

يَٓا اَيُّهَا الَّذ۪ينَ اٰمَنُوا لَا تَقُولُوا رَاعِنَا وَقُولُوا انْظُرْنَا وَاسْمَعُواۜ وَلِلْكَافِر۪ينَ عَذَابٌ اَل۪يمٌ

Ey iman edenler! “râinâ¹” demeyin, “unzurnâ².” deyin ve dinleyin. Gerçeği yalanlayan nankörler için can yakıcı bir azap vardır.

2/Bakara-105

bağlam

مَا يَوَدُّ الَّذ۪ينَ كَفَرُوا مِنْ اَهْلِ الْكِتَابِ وَلَا الْمُشْرِك۪ينَ اَنْ يُنَزَّلَ عَلَيْكُمْ مِنْ خَيْرٍ مِنْ رَبِّكُمْۜ وَاللّٰهُ يَخْتَصُّ بِرَحْمَتِه۪ مَنْ يَشَٓاءُۜ وَاللّٰهُ ذُوالْفَضْلِ الْعَظ۪يمِ

Kitap ehlinden olan kâfirler ve müşrikler, Rabb’inizden üzerinize bir hayrın indirilmesini istemezler. Allah ise dilediğine rahmetini tahsis eder. Allah, büyük fazl sahibidir.

3/Aliimran-21

اِنَّ الَّذ۪ينَ يَكْفُرُونَ بِاٰيَاتِ اللّٰهِ وَيَقْتُلُونَ النَّبِيّ۪نَ بِغَيْرِ حَقٍّۙ وَيَقْتُلُونَ الَّذ۪ينَ يَأْمُرُونَ بِالْقِسْطِ مِنَ النَّاسِۙ فَبَشِّرْهُمْ بِعَذَابٍ اَل۪يمٍ

Allah’ın ayetlerini görmezlikten gelenler, haksız yere nebilerin canlarına kıyanlar ve adalet isteyen insanları öldürenler var ya, onlara can yakıcı bir azabın müjdesini ver!

3/Aliimran-77

اِنَّ الَّذ۪ينَ يَشْتَرُونَ بِعَهْدِ اللّٰهِ وَاَيْمَانِهِمْ ثَمَناً قَل۪يلاً اُو۬لٰٓئِكَ لَا خَلَاقَ لَهُمْ فِي الْاٰخِرَةِ وَلَا يُكَلِّمُهُمُ اللّٰهُ وَلَا يَنْظُرُ اِلَيْهِمْ يَوْمَ الْقِيٰمَةِ وَلَا يُزَكّ۪يهِمْۖ وَلَهُمْ عَذَابٌ اَل۪يمٌ

Allah'a vermiş oldukları ahitleri ve yeminlerini az bir bedele satanlar var ya!.. Onların ahirette bir nasipleri yoktur. Allah kıyamet günü onlarla konuşmaz, onların yüzüne bakmaz ve kendilerini temize çıkarmaz. Onlar için can yakıcı bir azap vardır.

4/Nisa-18

وَلَيْسَتِ التَّوْبَةُ لِلَّذ۪ينَ يَعْمَلُونَ السَّيِّـَٔاتِۚ حَتّٰٓى اِذَا حَضَرَ اَحَدَهُمُ الْمَوْتُ قَالَ اِنّ۪ي تُبْتُ الْـٰٔنَ وَلَا الَّذ۪ينَ يَمُوتُونَ وَهُمْ كُفَّارٌۜ اُو۬لٰٓئِكَ اَعْتَدْنَا لَهُمْ عَذَاباً اَل۪يماً

Yoksa (makbul) tövbe, kötülükleri yapıp yapıp da kendisine ölüm vakti gelince, “Ben şimdi tövbe ettim.” diyen kimseler ile kâfir olarak ölenlerinki değildir. Bunlar için can yakıcı bir azap hazırlamışızdır.

4/Nisa-161

وَاَخْذِهِمُ الرِّبٰوا وَقَدْ نُهُوا عَنْهُ وَاَكْلِهِمْ اَمْوَالَ النَّاسِ بِالْبَاطِلِۜ وَاَعْتَدْنَا لِلْكَافِر۪ينَ مِنْهُمْ عَذَاباً اَل۪يماً

Yasaklanmış olduğu hâlde faiz almalarından ve halkın mallarını haksız yere yemelerinden ötürü... İçlerinden kâfir kalanlara da can yakıcı bir azap hazırladık.

4/Nisa-173

فَاَمَّا الَّذ۪ينَ اٰمَنُوا وَعَمِلُوا الصَّالِحَاتِ فَيُوَفّ۪يهِمْ اُجُورَهُمْ وَيَز۪يدُهُمْ مِنْ فَضْلِه۪ۚ وَاَمَّا الَّذ۪ينَ اسْتَنْكَفُوا وَاسْتَكْبَرُوا فَيُعَذِّبُهُمْ عَذَاباً اَل۪يماًۙ وَلَا يَجِدُونَ لَهُمْ مِنْ دُونِ اللّٰهِ وَلِياًّ وَلَا نَص۪يراً

İnanıp iyi iş yapanların haklarını (ecirlerini) verecek ve fazlından onlara ziyadesini de verecektir. Kulluktan çekinip büyüklük taslayanlara da can yakıcı bir azapla azap çektirecektir. Onlar, kendilerine Allah'tan başka ne bir dost ne de bir yardımcı bulacaklardır.

9/Tevbe-34

يَٓا اَيُّهَا الَّذ۪ينَ اٰمَنُٓوا اِنَّ كَث۪يراً مِنَ الْاَحْبَارِ وَالرُّهْبَانِ لَيَأْكُلُونَ اَمْوَالَ النَّاسِ بِالْبَاطِلِ وَيَصُدُّونَ عَنْ سَب۪يلِ اللّٰهِۜ وَالَّذ۪ينَ يَكْنِزُونَ الذَّهَبَ وَالْفِضَّةَ وَلَا يُنْفِقُونَهَا ف۪ي سَب۪يلِ اللّٰهِۙ فَبَشِّرْهُمْ بِعَذَابٍ اَل۪يمٍۙ

Ey iman edenler! Hahamların ve rahiplerin çoğu insanların mallarını haksızlıkla yemekte ve Allah yolundan çevirmektedirler. Altını ve gümüşü biriktirip de onları Allah yolunda harcamayanları can yakıcı bir azapla müjdele!

9/Tevbe-79

اَلَّذ۪ينَ يَلْمِزُونَ الْمُطَّوِّع۪ينَ مِنَ الْمُؤْمِن۪ينَ فِي الصَّدَقَاتِ وَالَّذ۪ينَ لَا يَجِدُونَ اِلَّا جُهْدَهُمْ فَيَسْخَرُونَ مِنْهُمْۜ سَخِرَ اللّٰهُ مِنْهُمْۘ وَلَهُمْ عَذَابٌ اَل۪يمٌ

Mü'minlerden gönlünden koparak bolca sadaka verenlere ve imkânı elverdiğinden başka bulamayanlara dil uzatarak onları makaraya alanlar var ya, Allah onları maskaraya çevirmiştir. Onlar için can yakıcı bir azap da vardır.

10/Yunus-96

اِنَّ الَّذ۪ينَ حَقَّتْ عَلَيْهِمْ كَلِمَتُ رَبِّكَ لَا يُؤْمِنُونَۙ

Haklarında Rabb’inin sözü kesinleşmiş olanlar iman etmezler.

10/Yunus-97

وَلَوْ جَٓاءَتْهُمْ كُلُّ اٰيَةٍ حَتّٰى يَرَوُا الْعَذَابَ الْاَل۪يمَ

Onlara, her türlü ayet gelse bile yine de can yakıcı azabı görmedikçe inanmazlar.

15/Hicir-50

وَاَنَّ عَذَاب۪ي هُوَ الْعَذَابُ الْاَل۪يمُ

“Elbette benim azabım da can yakıcı bir azaptır.”

16/Nahıl-117

مَتَاعٌ قَل۪يلٌۖ وَلَهُمْ عَذَابٌ اَل۪يمٌ

Bu, az bir yararlanmadır. Onlar için can yakıcı bir azap vardır.

17/İsra-9

bağlam

اِنَّ هٰذَا الْقُرْاٰنَ يَهْد۪ي لِلَّت۪ي هِيَ اَقْوَمُ وَيُبَشِّرُ الْمُؤْمِن۪ينَ الَّذ۪ينَ يَعْمَلُونَ الصَّالِحَاتِ اَنَّ لَهُمْ اَجْراً كَب۪يراًۙ

Bu Kur'an, mutlaka tek sağlam yola ulaştırır ve güzel işler yapan mü'minlere, onlar için gerçekten büyük bir ecir olduğunu müjdeler.

17/İsra-10

وَاَنَّ الَّذ۪ينَ لَا يُؤْمِنُونَ بِالْاٰخِرَةِ اَعْتَدْنَا لَهُمْ عَذَاباً اَل۪يماً۟

Ahirete inanmayanlar için de elbette can yakıcı bir azap hazırladığımızı (bildirir).

22/Hac-24

bağlam

وَهُدُٓوا اِلَى الطَّيِّبِ مِنَ الْقَوْلِۗ وَهُدُٓوا اِلٰى صِرَاطِ الْحَم۪يدِ

Onlar hem sözün temiz olanına iletilmişlerdir hem de övgüye layık yola iletilmişlerdir.

22/Hac-25

اِنَّ الَّذ۪ينَ كَفَرُوا وَيَصُدُّونَ عَنْ سَب۪يلِ اللّٰهِ وَالْمَسْجِدِ الْحَرَامِ الَّذ۪ي جَعَلْنَاهُ لِلنَّاسِ سَوَٓاءًۨ الْعَاكِفُ ف۪يهِ وَالْبَادِۜ وَمَنْ يُرِدْ ف۪يهِ بِـاِلْحَادٍ بِظُـلْمٍ نُذِقْهُ مِنْ عَذَابٍ اَل۪يمٍ۟

Gerçek şu ki kâfir olup Allah’ın yolundan (alıkoyanlara) ve -yerleşik olsun, dışarıdan gelmiş olsun- tüm insanlar için eşit kıldığımız Mescidiharam’dan alıkoyanlara, orada zulmederek haktan ayrılanlara can yakıcı bir azabı tattırırız.

31/Lokman-6

bağlam

وَمِنَ النَّاسِ مَنْ يَشْتَر۪ي لَهْوَ الْحَد۪يثِ لِيُضِلَّ عَنْ سَب۪يلِ اللّٰهِ بِغَيْرِ عِلْمٍۙ وَيَتَّخِذَهَا هُزُواًۜ اُو۬لٰٓئِكَ لَهُمْ عَذَابٌ مُه۪ينٌ

İnsanlardan öylesi var ki herhangi bir ilme dayanmadan Allah yolundan saptırmak ve sonra da onu alaya almak için boş sözü satın alır. İşte onlar için yerden yere vurucu bir azap vardır.

31/Lokman-7

وَاِذَا تُتْلٰى عَلَيْهِ اٰيَاتُنَا وَلّٰى مُسْتَكْبِراً كَاَنْ لَمْ يَسْمَعْهَا كَاَنَّ ف۪ٓي اُذُنَيْهِ وَقْراًۚ فَبَشِّرْهُ بِعَذَابٍ اَل۪يمٍ

Ayetlerimiz ona okunduğu zaman, sanki kulaklarında bir ağırlık varmış da onu hiç işitmemiş gibi büyüklenerek sırt çevirir. İşte onu can yakıcı bir azapla müjdele!

33/Ahzap-8

لِيَسْـَٔلَ الصَّادِق۪ينَ عَنْ صِدْقِهِمْۚ وَاَعَدَّ لِلْكَافِر۪ينَ عَذَاباً اَل۪يماً۟

Tâ ki doğru kimselerin doğruluklarını sorgulayabilsin. Kâfirler için de can yakıcı bir azap vardır.

34/Sebe-5

وَالَّذ۪ينَ سَعَوْ ف۪ٓي اٰيَاتِنَا مُعَاجِز۪ينَ اُو۬لٰٓئِكَ لَهُمْ عَذَابٌ مِنْ رِجْزٍ اَل۪يمٌۗ

Ayetlerimizin içini boşaltmak için gayrete gelenlere gelince işte onlar için de en kötüsünden can yakıcı bir azap vardır.

37/Saffat-38

اِنَّكُمْ لَذَٓائِقُوا الْعَذَابِ الْاَل۪يمِۚ

Elbette siz o can yakıcı azabın zevkini çıkaracaksınız.

37/Saffat-39

bağlam

وَمَا تُجْزَوْنَ اِلَّا مَا كُنْتُمْ تَعْمَلُونَۙ

Siz sadece amellerinizin cezasını çekeceksiniz.

42/Şûra-42

اِنَّمَا السَّب۪يلُ عَلَى الَّذ۪ينَ يَظْلِمُونَ النَّاسَ وَيَبْغُونَ فِي الْاَرْضِ بِغَيْرِ الْحَقِّۜ اُو۬لٰٓئِكَ لَهُمْ عَذَابٌ اَل۪يمٌ

Yol ancak insanlara zulmedenlerin ve yeryüzünde haksız yere taşkınlık edenlerin aleyhlerinedir. İşte onlar için can yakıcı bir azap vardır.

42/Şûra-43

bağlam

وَلَمَنْ صَبَرَ وَغَفَرَ اِنَّ ذٰلِكَ لَمِنْ عَزْمِ الْاُمُورِ۟

Kim sabreder ve bağışlarsa doğrusu bunlar, sağlam durulacak işlerdendir.

46/Ahkaf-31

يَا قَوْمَنَٓا اَج۪يبُوا دَاعِيَ اللّٰهِ وَاٰمِنُوا بِه۪ يَغْفِرْ لَكُمْ مِنْ ذُنُوبِكُمْ وَيُجِرْكُمْ مِنْ عَذَابٍ اَل۪يمٍ

“Ey kavmimiz, Allah'a davet edene icabet edin ve ona iman edin ki (Allah) günahlarınızdan bağışlasın ve sizi can yakıcı bir azaptan korusun.”

46/Ahkaf-32

bağlam

وَمَنْ لَا يُجِبْ دَاعِيَ اللّٰهِ فَلَيْسَ بِمُعْجِزٍ فِي الْاَرْضِ وَلَيْسَ لَهُ مِنْ دُونِه۪ٓ اَوْلِيَٓاءُۜ اُو۬لٰٓئِكَ ف۪ي ضَلَالٍ مُب۪ينٍ

“Kim Allah'a davet edene icabet etmezse artık o, yeryüzünde (Allah'ı) acze düşürecek değildir ve onların ondan başka velileri yoktur. İşte onlar, apaçık bir dalalet içindedirler.”

48/Fetih-25

هُمُ الَّذ۪ينَ كَفَرُوا وَصَدُّوكُمْ عَنِ الْمَسْجِدِ الْحَرَامِ وَالْهَدْيَ مَعْكُوفاً اَنْ يَبْلُغَ مَحِلَّهُۜ وَلَوْلَا رِجَالٌ مُؤْمِنُونَ وَنِسَٓاءٌ مُؤْمِنَاتٌ لَمْ تَعْلَمُوهُمْ اَنْ تَطَؤُ۫هُمْ فَتُص۪يبَكُمْ مِنْهُمْ مَعَرَّةٌ بِغَيْرِ عِلْمٍۚ لِيُدْخِلَ اللّٰهُ ف۪ي رَحْمَتِه۪ مَنْ يَشَٓاءُۚ لَوْ تَزَيَّلُوا لَعَذَّبْنَا الَّذ۪ينَ كَفَرُوا مِنْهُمْ عَذَاباً اَل۪يماً

Onlar, kâfir olan ve sizi Mescidiharam'dan, bekletilen kurbanları da yerlerine ulaşmaktan alıkoyanlardır. Eğer kendilerini bilmediğiniz mü'min erkeklerle mü'min kadınları çiğneyecek ve bu yüzden büyük sıkıntıya düşecek olmasaydınız (Allah Mekke'nin fethine izin verirdi. Böyle olması) Allah'ın dilediğini rahmetine sokması içindir. Eğer (mü'minler) seçilip ayrılmış olsalardı muhakkak içlerinden kâfir olanlara can yakıcı bir azapla azap verirdik.

59/Haşir-15

كَمَثَلِ الَّذ۪ينَ مِنْ قَبْلِهِمْ قَر۪يباً ذَاقُوا وَبَالَ اَمْرِهِمْۚ وَلَهُمْ عَذَابٌ اَل۪يمٌۚ

(Onların durumu) kendilerinden önce yaşamış ve işlerinin vebalini tatmış olanların durumu gibidir. Onlara can yakıcı bir azap vardır.

59/Haşir-16

bağlam

كَمَثَلِ الشَّيْطَانِ اِذْ قَالَ لِلْاِنْسَانِ اكْفُرْۚ فَلَمَّا كَفَرَ قَالَ اِنّ۪ي بَر۪ٓيءٌ مِنْكَ اِنّ۪ٓي اَخَافُ اللّٰهَ رَبَّ الْعَالَم۪ينَ

Şeytanın durumu gibi… O insana "Kâfir ol!" dedi. (İnsan) Kâfir olunca da "Ben senden uzağım. Doğrusu ben âlemlerin Rabb’i Allah'tan korkuyorum." dedi.

59/Haşir-17

bağlam

فَكَانَ عَاقِبَتَهُمَٓا اَنَّهُمَا فِي النَّارِ خَالِدَيْنِ ف۪يهَاۜ وَذٰلِكَ جَزٰٓؤُا الظَّالِم۪ينَ۟

Böylece her ikisinin de sonu, sonsuza kadar ateşin içinde kalmak oldu. İşte zalimlerin cezası budur.

61/Saf-10

يَٓا اَيُّهَا الَّذ۪ينَ اٰمَنُوا هَلْ اَدُلُّكُمْ عَلٰى تِجَارَةٍ تُنْج۪يكُمْ مِنْ عَذَابٍ اَل۪يمٍ

Ey inananlar! Sizi can yakıcı bir azaptan kurtaracak bir ticaret yolunu size göstereyim mi?

61/Saf-11

bağlam

تُـؤْمِنُونَ بِاللّٰهِ وَرَسُولِه۪ وَتُجَاهِدُونَ ف۪ي سَب۪يلِ اللّٰهِ بِاَمْوَالِكُمْ وَاَنْفُسِكُمْۜ ذٰلِكُمْ خَيْرٌ لَـكُمْ اِنْ كُنْتُمْ تَعْلَمُونَۙ

Allah'a ve Resulüne inanır ve Allah yolunda mallarınızla ve canlarınızla gayret gösterirseniz (elem dolu azaptan kurtulursunuz). Eğer bilirseniz bu sizin için (her şeyden çok) daha hayırlıdır.

61/Saf-12

bağlam

يَغْفِرْ لَـكُمْ ذُنُوبَكُمْ وَيُدْخِلْـكُمْ جَنَّاتٍ تَجْر۪ي مِنْ تَحْتِهَا الْاَنْهَارُ وَمَسَا‌كِنَ طَيِّبَةً ف۪ي جَنَّاتِ عَدْنٍۜ ذٰلِكَ الْفَوْزُ الْعَظ۪يمُۙ

Günahlarınızı bağışlar; sizi altından nehirler akan cennetlere, Adin cennetlerinde hoş konutlara, yerleştirir. İşte, büyük kazançlı çıkmak budur!

61/Saf-13

bağlam

وَاُخْرٰى تُحِبُّونَهَاۜ نَصْرٌ مِنَ اللّٰهِ وَفَتْحٌ قَر۪يبٌۜ وَبَشِّرِ الْمُؤْمِن۪ينَ

Sizin seveceğiniz bir şey daha var: Allah'tan yardım ve yakın bir fetih... Mü'minlere müjde ver.

73/Müzzemmil-12

bağlam

اِنَّ لَدَيْنَٓا اَنْكَالاً وَجَح۪يماًۙ

Çünkü bizim katımızda bukağılar ve çılgınca yanan bir ateş var.

73/Müzzemmil-13

وَطَعَاماً ذَا غُصَّةٍ وَعَذَاباً اَل۪يماً

Ayrıca boğazı tıkayan bir yiyecek ve can yakıcı bir azap var.

76/İnsan-28

bağlam

نَحْنُ خَلَقْنَاهُمْ وَشَدَدْنَٓا اَسْرَهُمْۚ وَاِذَا شِئْنَا بَدَّلْـنَٓا اَمْثَالَهُمْ تَبْد۪يلاً

Onları biz yarattık ve organlarını sağlamlaştırdık. Dilediğimiz zaman da onları benzerleriyle değiş ederiz.

76/İnsan-29

bağlam

اِنَّ هٰذِه۪ تَذْكِرَةٌۚ فَمَنْ شَٓاءَ اتَّخَذَ اِلٰى رَبِّه۪ سَب۪يلاً

Bu bir öğüttür. Artık dileyen Rabb’ine doğru yola revan olur.

76/İnsan-30

bağlam

وَمَا تَشَٓاؤُ۫نَ اِلَّٓا اَنْ يَشَٓاءَ اللّٰهُۜ اِنَّ اللّٰهَ كَانَ عَل۪يماً حَك۪يماًۗ

Allah dilemedikçe de siz (bir şey) dileyemezsiniz. Şüphesiz ki o bilendir, hüküm verendir.

76/İnsan-31

يُدْخِلُ مَنْ يَشَٓاءُ ف۪ي رَحْمَتِه۪ۜ وَالظَّالِم۪ينَ اَعَدَّ لَهُمْ عَذَاباً اَل۪يماً

Dilediğini rahmetiyle kuşatır. Zalimlere gelince onlar için can yakıcı bir azap hazırlamıştır.

84/İnşikak-23

bağlam

وَاللّٰهُ اَعْلَمُ بِمَا يُوعُونَۘ

Oysa Allah onların içlerinde sakladıklarını çok iyi bilmektedir.

84/İnşikak-24

فَبَشِّرْهُمْ بِعَذَابٍ اَل۪يمٍۙ

Onları can yakıcı bir azapla müjdele!

Bu sayfa yardımcı oldu mu?

Geri bildiriminiz için teşekkürler.

Güncelleme: 2 Kasım 2026 Paylaş: