أَعُوذُ بِاللَّهِ مِنَ الشَّيْطَانِ الرَّجِيمِ بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِيمِ

Türkçe deyim

faydalı olmak

yararlı olmak.

Kaynak: Atasözleri ve Deyimler Sözlüğü

Kur’an’daki yeri

Her çizgi bir sure; kırmızı çizgiler deyimin geçtiği sureler.

1 · Fatiha 114 · Nas
  • 2 Bakara 164
  • 5 Maide 119
  • 10 Yunus 98
  • 13 Rad 16–17
  • 26 Şuara 69–74
  • 48 Fetih 11
  • 51 Zariyat 55
  • 87 âlâ 8–13

Deyimin geçtiği ayetler

Deyimin karşılığı Arapça metinde ve mealde kırmızı mürekkeple işaretlidir. Soluk ayetler bağlam içindir.

2/Bakara-164

اِنَّ ف۪ي خَلْقِ السَّمٰوَاتِ وَالْاَرْضِ وَاخْتِلَافِ الَّيْلِ وَالنَّهَارِ وَالْفُلْكِ الَّت۪ي تَجْر۪ي فِي الْبَحْرِ بِمَا يَنْفَعُ النَّاسَ وَمَٓا اَنْزَلَ اللّٰهُ مِنَ السَّمَٓاءِ مِنْ مَٓاءٍ فَاَحْيَا بِهِ الْاَرْضَ بَعْدَ مَوْتِهَا وَبَثَّ ف۪يهَا مِنْ كُلِّ دَٓابَّةٍۖ وَتَصْر۪يفِ الرِّيَاحِ وَالسَّحَابِ الْمُسَخَّرِ بَيْنَ السَّمَٓاءِ وَالْاَرْضِ لَاٰيَاتٍ لِقَوْمٍ يَعْقِلُونَ

Göklerin ve yerin yaratılışında, gece ile gündüzün birbirini yakın takibe almasında, insanlara faydası olan şeylerle denizlerde akıp giden gemilerde, Allah'ın gökten su indirip onunla ölümünden sonra yeryüzünü diriltmesinde ve böylece üzerinde bütün canlı türlerini yaymasında, rüzgârları estirmesinde, gök ile yer arasında dolaştırılan bulutları oluşturmasında aklını kullanan bir kavim için mutlaka ayetler vardır.

5/Maide-119

قَالَ اللّٰهُ هٰذَا يَوْمُ يَنْفَعُ الصَّادِق۪ينَ صِدْقُهُمْۜ لَهُمْ جَنَّاتٌ تَجْر۪ي مِنْ تَحْتِهَا الْاَنْهَارُ خَالِد۪ينَ ف۪يهَٓا اَبَداًۜ رَضِيَ اللّٰهُ عَنْهُمْ وَرَضُوا عَنْهُۜ ذٰلِكَ الْفَوْزُ الْعَظ۪يمُ

Allah der: "Bu, doğruların, doğruluklarının faydalı olacağı bir gündür. Onlar için altından ırmaklar akan içinde sonsuza kadar kalacakları cennetler vardır. Allah onlardan razı olmuş, onlar da Allah'tan razı olmuşlardır. İşte, büyük kazançlı çıkmak budur!"

10/Yunus-98

فَلَوْلَا كَانَتْ قَرْيَةٌ اٰمَنَتْ فَنَفَعَهَٓا ا۪يمَانُهَٓا اِلَّا قَوْمَ يُونُسَۜ لَمَّٓا اٰمَنُوا كَشَفْنَا عَنْهُمْ عَذَابَ الْخِزْيِ فِي الْحَيٰوةِ الدُّنْيَا وَمَتَّعْنَاهُمْ اِلٰى ح۪ينٍ

Keşke azap gelmeden önce, imana gelip de bu imanları kendilerine faydalı olmuş bir memleket halkı bulunsaydı ya! Bunun tek istisnası Yunus'un kavmidir. (Onlar) imana gelince dünya hayatındaki o rezillik azabını kendilerinden kaldırdık ve onları bir süreye kadar rahatlattık.

13/Rad-16

قُلْ مَنْ رَبُّ السَّمٰوَاتِ وَالْاَرْضِۜ قُلِ اللّٰهُۜ قُلْ اَفَاتَّخَذْتُمْ مِنْ دُونِه۪ٓ اَوْلِيَٓاءَ لَا يَمْلِكُونَ لِاَنْفُسِهِمْ نَفْعاً وَلَا ضَراًّۜ قُلْ هَلْ يَسْتَوِي الْاَعْمٰى وَالْبَص۪يرُۙ اَمْ هَلْ تَسْتَوِي الظُّلُمَاتُ وَالنُّورُۚ اَمْ جَعَلُوا لِلّٰهِ شُرَكَٓاءَ خَلَقُوا كَخَلْقِه۪ فَتَشَابَهَ الْخَلْقُ عَلَيْهِمْۜ قُلِ اللّٰهُ خَالِقُ كُلِّ شَيْءٍ وَهُوَ الْوَاحِدُ الْقَهَّارُ

De ki “Göklerin ve yerin Rabb’i kimdir?” “Allah’tır!” de. De ki “Onu bırakıp kendilerine bile faydalı olma veya zarar verme gücüne sahip olmayan dostlar mı edindiniz!” De ki “Körle gören bir olur mu hiç veya karanlıklarla aydınlık bir olur mu? Yoksa Allah’a onun yarattığı gibi yaratan ortaklar buldular da bu yaratma onlar tarafından birbirine benzer mi göründü!” De ki “Allah her şeyin yaratıcısıdır. Mutlak otorite sağlayan sadece odur.”

13/Rad-17

اَنْزَلَ مِنَ السَّمَٓاءِ مَٓاءً فَسَالَتْ اَوْدِيَةٌ بِقَدَرِهَا فَاحْتَمَلَ السَّيْلُ زَبَداً رَابِياًۜ وَمِمَّا يُوقِدُونَ عَلَيْهِ فِي النَّارِ ابْتِغَٓاءَ حِلْيَةٍ اَوْ مَتَاعٍ زَبَدٌ مِثْلُهُۜ كَذٰلِكَ يَضْرِبُ اللّٰهُ الْحَقَّ وَالْبَاطِلَۜ فَاَمَّا الزَّبَدُ فَيَذْهَبُ جُفَٓاءًۚ وَاَمَّا مَا يَنْفَعُ النَّاسَ فَيَمْكُثُ فِي الْاَرْضِۜ كَذٰلِكَ يَضْرِبُ اللّٰهُ الْاَمْثَالَۜ

O, gökten su indirdi de vadiler kendi hacimlerince sel olup aktı. Bu sel, üste çıkan bir köpüğü yüklenip götürdü. Süs veya (diğer) eşya yapmak isteyerek ateşte erittikleri şeylerden de buna benzer köpük olur. İşte Allah hak ile batıla böyle örnekler verir. Köpük atılıp gider. İnsanlara faydalı olan şeye gelince, o yeryüzünde kalır. İşte Allah böyle örnekler verir.

26/Şuara-69

bağlam

وَاتْلُ عَلَيْهِمْ نَبَاَ اِبْرٰه۪يمَۢ

Onlara İbrahim’in haberini de oku.

26/Şuara-70

bağlam

اِذْ قَالَ لِاَب۪يهِ وَقَوْمِه۪ مَا تَعْبُدُونَ

Hani babasına ve kavmine "Siz neye kulluk ediyorsunuz?" demişti.

26/Şuara-71

bağlam

قَالُوا نَعْبُدُ اَصْنَاماً فَنَظَلُّ لَهَا عَاكِف۪ينَ

Onlar “Putlara tapıyoruz ve onlara tapmaya devam edeceğiz!” demişlerdi.

26/Şuara-72

bağlam

قَالَ هَلْ يَسْمَعُونَكُمْ اِذْ تَدْعُونَۙ

Dedi ki "Peki, yakardığınızda sizi işitiyorlar mı?

26/Şuara-73

اَوْ يَنْفَعُونَكُمْ اَوْ يَضُرُّونَ

Yahut size faydalı oluyorlar ya da zarar veriyorlar mı? (diye sordu.)

26/Şuara-74

bağlam

قَالُوا بَلْ وَجَدْنَٓا اٰبَٓاءَنَا كَذٰلِكَ يَفْعَلُونَ

"Hayır ama atalarımızı böyle yaparlarken bulduk." dediler.

48/Fetih-11

سَيَقُولُ لَكَ الْمُخَلَّفُونَ مِنَ الْاَعْرَابِ شَغَلَتْنَٓا اَمْوَالُنَا وَاَهْلُونَا فَاسْتَغْفِرْ لَنَاۚ يَقُولُونَ بِاَلْسِنَتِهِمْ مَا لَيْسَ ف۪ي قُلُوبِهِمْۜ قُلْ فَمَنْ يَمْلِكُ لَكُمْ مِنَ اللّٰهِ شَيْـٔاً اِنْ اَرَادَ بِكُمْ ضَراًّ اَوْ اَرَادَ بِكُمْ نَفْعاًۜ بَلْ كَانَ اللّٰهُ بِمَا تَعْمَلُونَ خَب۪يراً

Bedevilerden savaştan geri kalanlar sana, “Mallarımız ve ailelerimiz bizi alıkoydu. Bizim için af dile!” diyecekler. Onlar, kalplerinde olmayanı dilleriyle söylerler. De ki “Allah size zarar vermeyi murat ederse yahut faydalı olmayı murat ederse onun sizin için dilediğine kim engel olabilir? Doğrusu şu ki Allah, sizin yaptıklarınızdan haberdardır.”

51/Zariyat-55

وَذَكِّرْ فَاِنَّ الذِّكْرٰى تَنْفَعُ الْمُؤْمِن۪ينَ

Hatırlat çünkü hatırlatma mü’minlere faydalı olur.

87/âlâ-9

فَذَكِّرْ اِنْ نَفَعَتِ الذِّكْرٰىۜ

Eğer hatırlatma faydalı olacaksa hatırlat.

87/âlâ-11

bağlam

وَيَتَجَنَّبُهَا الْاَشْقٰىۙ

Şaki olansa ondan kaçacaktır.

87/âlâ-12

bağlam

اَلَّذ۪ي يَصْلَى النَّارَ الْـكُبْرٰىۚ

Ki o, en büyük ateşe girecektir.

87/âlâ-13

bağlam

ثُمَّ لَا يَمُوتُ ف۪يهَا وَلَا يَحْيٰىۜ

Sonra onun içinde, ne ölür ne de yaşar.

Bu sayfa yardımcı oldu mu?

Geri bildiriminiz için teşekkürler.

Güncelleme: 6 Mayıs 2026 Paylaş: